تحلیلی تنزیلی بر مؤلفه‌های زمینه‌ساز پوشش اسلامی بانوان در جامعه

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
سطح چهار تفسیر تطبیقی مؤسسه آموزش عالی حوزوی معصومیه؛ قم، ایران؛
چکیده
پوشش اسلامی از جمله موضوعات مورد توجه و پردامنه در میان پژوهشگران است و تلاش کرده‌اند تا راهکارهای عملی و اسلامی ارائه دهند. جهت اجرایی‌سازی هر حکم فقهی، نیازمند مقدمات روشی و محتوایی هستیم. مقاله حاضر تلاش نموده راهکاری نو بر محور مطالعۀ تنزیلی برای نهادینه‌سازی حکم پوشش اسلامی در جامعه ارائه نماید. در این نوشته با تمرکز بر مؤلفههای زیرساخت این ارزش اسلامی، ده شاخصه مهم معرفی و تبیین شده است. به نظر میرسد تنها آیهای که به پوشش اسلامی پرداخته آیۀ 35 سورۀ احزاب بوده و بر مبنای توجه به دلالت سیاقی این آیه، ده ارزش که زمینهساز پوشش اسلامی در جامعه است، مطرح گردیده که عبارت‌اند از: اسلام، ایمان، اطاعت‌پذیری، صداقت، شکیبایی، خشوع، اعطای صدقه، روزه‌داری، حفظ دامن، ذکر کثیر خداوند. آیات قرآن بیانگر این است که پوشش اسلامی، دستوری انضباطی برای شناخته‌شدن شخصیت اجتماعی- ایمانی زنان و مردان مسلمان بوده و تمایز شخصیت زن مسلمان و منتسب به جامعه اسلامی در پوشش سر و صورت به ترتیبی که در ‌‌‌‌سورۀ احزاب گفته شده، پدیدار شده است.

کلیدواژه‌ها


  1.  * قرآن کریم.

    1. ابن‌عاشور، محمد بن طاهر، التحریر و التنویر، ‌‌‌بیروت: مؤسسة التاریخ، بی‌تا.
    2. ابن‌منظور، محمد ‌بن ‌مکرم‏، لسان العرب، بیروت: دار صادر، چاپ سوم، 1414ق.
    3. احمد بن ‌فارس، معجم مقاییس اللغة، عبدالسلام‌ محمد هارون، ‌‌‌قم: مکتبة الاعلام ‌الاسلامی، 1404ق.
    4. آلوسی، سید محمود، روح المعانی فی التفسیر القرآن العظیم، ‌‌‌بیروت: دارالکتب العلمیه، 1415ق.
    5. بهجت‌پور، عبدالکریم، شناختنامه تنزیلی سورههای قرآن کریم، ‌‌‌قم: مؤسسه تمهید، چاپ اول، 1394.
    6. جزیری عبدالرحمن، الفقه و المذاهب، دارالثقلین، ‌‌‌بیروت:1140ق
    7. خمینی ، روح‌الله ، رساله توضیح المسائل، ‌‌‌قم: نشر روح، ١٣٧٨.
    8. دبیرخانه شورای فرهنگ عمومی، کلیاتی ‌‌‌دربارۀ فرهنگ عمومی، تهران: دبیرخانه شورای فرهنگ عمومی، 1373.
    9. دهخدا، علی‌اکبر، لغتنامه دهخدا، تهران: مؤسسه انتشارات و چاپ دانشگاه تهران، 1385.
    10. زمخشری، محمود، الکشاف، ‌‌‌قم: نشر ادب حوزه، 1366.
    11. شفیعی سروستانی، ابراهیم، حجاب؛ مسئولیت‌ها و اختیارات دولت اسلامی، ‌‌‌قم: پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، 1387.
    12. طباطبایی ‌یزدی، سید محمدکاظم، العروة الوثقی، تهران: مکتبة العلمیة ‌الاسلامیة، 1358.
    13. طریحی، فخرالدین، مجمع البحرین، سید احمد حسینی، تهران: کتاب فروشی مرتضوی، 1375.
    14. طیب، سید عبدالحسین، اطیب البیان فی التفسیر القرآن، ج11، تهران، انتشارات اسلام، چاپ دوم، 1378.
    15. عروسی حویزی، عبد علی بن جمعه، نورالثقلین، ج4، ‌‌‌قم: نشر اسماعیلیان، چاپ چهارم، 1415ق.
    16. فتاحی اردکانی محسن، عفاف و گستره زندگی، قم : مؤسسۀ بوستان کتاب ، ۱۳۹۲.
    17. فخررازی، ابوعبدالله، التفسیر الکبیر، ‌‌‌بیروت: داراحیاء التراث العربی، الطبعة الثالثة، بی‌تا.
    18. فراهیدی، خلیل‌بن‌احمد، العین، چاپ‌دوم، ‌‌‌قم: نشرهجرت،1410ق.
    19. فضل الله، سید محمدحسین، من وحی القرآن، ‌‌‌بیروت: دارالملاک لطباعه و النشر، 1419ق.
    20. مدرسی، سید محمدتقی، من هدی القرآن، ج16، تهران: دار محبى ‌الحسین، 1419ق.
    21. مصطفوی، حسن، تفسیر روشن، تهران: مرکز نشر کتاب،1380.
    22. معین، محمد، فرهنگ معین، تهران: فرهنگ نما، 1387.
    23. مکارم‌ شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، تهران: دار‌الکتب‌الإسلامیة، 1374.
    24. ناظمی اردکانی، مهدی، مهندسی فرهنگی کشور، تهران: ساقی، 1394.